Legal Advice ni Ate Vice: Pagtigil sa Suporta sa Anak; Hindi Lang Isyu ng Pera, Maaari Ring Maging Economic Abuse

Isa sa mga pinakamadalas kong matanggap na tanong mula sa mga hiwalay o hindi kasal na magulang ay ito: "Attorney, tumigil na sa pagbibigay ng suporta ang ama ng anak ko. Maaari ko ba siyang kasuhan?"

Ang sagot ay oo, ngunit mahalagang maunawaan na hindi iisa ang maaaring legal na remedyo sa ganitong sitwasyon.

Sa ilalim ng Family Code ng Pilipinas, may obligasyon ang mga magulang na suportahan ang kanilang mga anak. Ang suporta ay hindi kusang-loob na tulong lamang. Isa itong legal na obligasyon na sumasaklaw sa pagkain, tirahan, damit, edukasyon, pagpapagamot, at iba pang pangunahing pangangailangan ng bata, alinsunod sa kakayahan ng magulang at sa pangangailangan ng anak.

Kapag ang isang magulang ay tumigil sa pagbibigay ng suporta nang walang makatarungang dahilan, maaaring magsampa ng Petition for Support upang hilingin sa hukuman na ipatupad ang obligasyong ito. Layunin ng kasong ito na matiyak na matatanggap ng bata ang suportang nararapat sa kanya sa ilalim ng batas.

Ngunit may mga pagkakataon na ang pagtigil ng suporta ay hindi lamang simpleng paglabag sa obligasyong pinansyal.

Bilang abogado, madalas kong nakikita ang mga kaso kung saan ginagamit ng dating asawa o dating kinakasama ang pera bilang paraan upang kontrolin, parusahan, o pahirapan ang babae. Halimbawa, tumitigil siya sa pagbibigay ng suporta upang pilitin ang dating partner na makipagbalikan, bawiin ang isinampang kaso, o magpasakop sa kanyang mga kagustuhan.

Sa ganitong sitwasyon, maaaring pumasok ang Republic Act No. 9262, o ang Anti-Violence Against Women and Their Children Act.

Sa ilalim ng batas na ito, kabilang sa tinatawag na economic abuse ang pag-alis o pagkakait ng pinansyal na suporta sa babae o sa kanyang anak kapag ito ay ginagamit bilang paraan ng pang-aabuso, pananakot, pagmamanipula, o pagkontrol. Hindi lamang ang aktuwal na pagtigil ng suporta ang maaaring maging paglabag. Maging ang pagbabanta na ipagkakait ang suporta upang takutin o pilitin ang babae ay maaari ring ituring na economic abuse depende sa mga pangyayari ng kaso.

Mahalagang tandaan na hindi awtomatikong lahat ng hindi pagbibigay ng suporta ay nagiging kasong paglabag sa Republic Act No. 9262. Kailangang mapatunayan na ang pagtigil ng suporta ay bahagi ng isang pattern ng pang-aabuso o ginagamit bilang instrumento upang saktan, kontrolin, o gipitin ang babae o ang kanyang anak.

Ito ang dahilan kung bakit mahalagang suriin ang buong sitwasyon at hindi lamang ang kawalan ng suporta. Ang motibo, mga pangyayari, at mga ebidensiya ay may malaking papel sa pagtukoy kung ang kaso ay isang simpleng usaping sibil sa ilalim ng Family Code o isa nang kasong kriminal sa ilalim ng Anti-VAWC Law.

Kung ikaw ay nasa ganitong kalagayan, huwag isipin na wala kang magagawa. Kumpletuhin ang mga ebidensiya tulad ng mga mensahe, demand letters, resibo ng mga gastusin ng bata, at iba pang dokumentong magpapakita ng obligasyon at ng pagtigil ng suporta. Maaari kang kumonsulta sa isang abogado o lumapit sa Public Attorney's Office kung kwalipikado ka sa kanilang libreng serbisyong legal.

Bilang abogado, lagi kong ipinapaalala na ang suporta sa anak ay hindi isang pabor o regalo na maaaring ibigay o bawiin anumang oras. Isa itong obligasyong itinatakda ng batas. At kung ginagamit ang pagtanggi sa suporta bilang sandata upang saktan o kontrolin ang isang babae, hindi na lamang ito usapin ng pera. Maaari na itong maging anyo ng karahasang kinikilala at pinarurusahan ng ating batas.